Stilovi povezanost podrazumevaju različite obrasce ponašanja u odnosu na pružanje pažnje, nege, zadovoljstva, utehe. Prvobitno se povezanost odnosi na inicijalni odnos deteta sa roditeljima, a kasnije i na značajne odnose u odraslom životu. Iako je prvobitna povezanost i njen kvalitet izuzetno bitna za formiranje daljih obrazaca, značajni odnosi tokom života mogu uticati na dalje menjanje tipa povezanosti.

Kod odraslih prepoznaju se četiri stila u formiranju odnosa:

  1.     Sigurni stil povezivanja.

Na formiranje sigurnog obrasca povezivanja, značajno utiče respozivnost roditelja tokom ranog detinjstva. Njihova posvećenost detetovim potrebama, prepoznavanje i adekvatno ispunjavanje istih. Osobe sa ovim stilom:

  •       imaju razvijeno zdravo samopouzdanje,
  •       razvijenu empatiju,
  •       slobodno komuniciraju emocije sa prijateljima i partnerima,
  •       osećaju se slobodno da traže i prihvate pomoć,
  •       generalno imaju pozitivan pogled na sebe i svet koji ih okružuje.
  1.     Izbegavajući stil povezivanja.

Ovaj stil karakteriše visoka potreba za nezavisnošću, koja se ogleda u izbegavanju emotivnog, intimnog povezivanja. Ove osobe nisu sklone tome da zatraže niti prihvate pomoć. Imaju visoko samopouzdanje, generalno pozitivan pogled na sebe a negativan na svet. Teško komuniciraju emocije i blisku povezanost doživljavaju kao opasnost od gubitka sebe i svoje autonomije.

  1.     Anksiozno-preokupirani stil povezivanja.

Osobe koje su izgradile ovaj stil povezivanja karakteriše izražena zavisnost od partnera. Gubljenje doživljaja sebe u vezama, koje im, za razliku od osoba sa izbegavajućim stilom, odgovara, skloni su simbiotičkim vezama. Karakteriše ih negativan pogled na sebe i pozitivan pogled na svet koji ih okružuje. Iskazivanje emocija je otvoreno, a može prelaziti i u sferu emotivne disregulacije.

  1.     Dezorganizovani stil povezivanja.

Ovaj stil najčešće nastaje kada je primarni uzrok vezanosti u detinjstvu istovremeno uzrok i negativnih i pozitivnih asocijacija. Ove osobe imaju nestabilan, fluktuirajući pogled na sebe, kao i na druge. Najčešće teško komuniciraju osećanja i ostvaruju osećaj sigurnosti.

Bitno je da znamo da nismo “osuđeni” na stil povezivanja koji smo razvili. Jedna od četiri osobe promeni svoj stil povezivanja, tokom odraslog života. Do ove promene može doći kroz reparacijski odnos sa osobom koja ima razvijen sigurni obrazac povezivanja ili kroz psihoterapeutski proces. Takođe važno je razumeti da postoje opravdani razlozi za formiranje svakog od ovih obrazaca. Njihova uloga je uvek da nas zaštiti, međutim to se uglavnom ostvaruje na načine koji dugoročno nisu najbolji za nas. Razumevanjem stila povezivanja koji smo formirali, učenjem veština komuniciranja emocija, a pre svega prihvatanjem neupitnog značaja bliskih odnosa mi stvaramo osnove za razvijanje zdravijih načina ostvarivanja istih.